Elburg - Zuiderkerkstraat 1 - Grote of Sint Nicolaaskerk

(14896) monumentenregister Monumentnummer: 14896

Introductie

Hoge driebeukige pseudobasiliek, gebouwd onder invloed van de Nederrijnse gotiek, ter vervanging van een meer westelijk gelegen vorige kerk. De kerk bevat kruisribgewelven en in een travee van het middenschip een netgewelf. De fresco's op de schipgewelven tonen het Laatste Oordeel. Eiken koorhek met koperen spijlen, enige banken uit de 16e eeuw. Grafzerken. Orgel met hoofdwerk, rugwerk en pedaal, in 1825 gemaakt door G.H. Quellhorst. In 1983 gerestaureerd door Hendriksen en Reitsma en Verschueren Orgelbouw. Op een steunbeer van de kerk is een houten zonnewijzer bevestigd, datering op de wijzerplaat: MDCCLXXXII (1782). De westtoren, sinds een blikseminslag in 1693 zonder spits, is apart beschermd onder monumentnummer 14897.

De kerk uit het zuiden. Foto: beeldbank RCE / Bert Booden, 2020 CC BY-SA 4.0

Interieur naar het oosten. Foto: Wikimedia / Johan Bakker, 2013 CC BY-SA 3.0

Kenmerken

Rijksmonument sinds: 26 oktober 1965

Bouwactiviteiten

werkzaamheid	van	tot	nauwkeurigheid	toelichting
vervaardiging	1400	1450	globaal
restauratie	1971	1975	exact

Bouwtypen

bouwtype	toelichting
pseudobasilieken	driebeukige pseudobasiliek met lager dwarsschip

Bouwstijlen

bouwstijl	zuiverheid	toelichting
Gotiek	invloeden	Nederrijnse gotiek

Advies omgevings­vergunning

Over dit monument is advies uitgebracht:

• Elburg - Advies 1898600 (12 augustus 2026)

Adviezen van voor 1 januari 2024 zijn uitgebracht in het kader van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Adviezen vanaf 1 januari 2024 zijn uitgebracht in het kader van de Omgevingswet, rijksmonumentenactiviteit.

Bronnen en verwijzingen

• Bibliotheek RCE Publicatie(s) over dit rijksmonument
• Monumenten in Nederland (1996-2006) Sabine Broekhoven, Chris Kolman, Ben Olde Meierink, Ronald Stenvert, Marc Tenten. Monumenten in Nederland. Gelderland – Elburg (2000), p. 162
• Reliwiki
• Voorloopige lijst der Nederlandsche monumenten van geschiedenis en kunst (1908-1933) Voorloopige lijst der Nederlandsche monumenten van geschiedenis en kunst. Deel IV. De provincie Gelderland - Elburg. (1917)
• Wikipedia Grote of Sint-Nicolaaskerk (Elburg)

Zie ook

Monumenten

• Elburg - Zuiderkerkstraat 1 A - Kerktoren

Artikelen

• Rijksmonumenten

Hoort bij deze thema's

• Kerken
• Kerkenvisies
• Religieuze gebouwen
• Monumenten

Beschermd stads- en dorpsgezicht

• Elburg

Begrippen

luidklokken, netgewelven, orgels, preekstoelen, schilderingen, kleur, zerken, koorhekken en sacristieën

Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.

Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.

---