Utrecht - Vinkenburgstraat 19 - Winkel van Sinkel

(18372) monumentenregister Monumentnummer: 18372

Introductie

Vijf traveeën breed, gepleisterd pand van twee bouwlagen met kroonlijst en tentdak. Geaccentueerde zijriaslieten en middenrisaliet met zuilen waarboven een balkon.

Afb. 1. Achtergevel van de Winkel van Sinkel aan de Vinkenburgstraat, februari 1972. Foto door Loek Tangel, Beeldbank RCE, CC BY-SA 3.0

Aanleiding voor de bescherming

Het pand is aangewezen als rijksmonument onder de Monumentenwet 1961.

Geschiedenis

Het pand dat hier oorspronkelijk stond, hoorde bij het St. Barbara en St. Laurensgasthuis, één van de huizen ter plaatse van de Winkel van Sinkel aan de Oudegracht. Nadat Anton Sinkel dit gasthuis en ook panden aan de Vinkenburgstraat had opgekocht, liet hij deze slopen. Aan de Vinkenburgstraat verrees dit pand, evenals de winkel aan de Oudegracht in neoclassicistische stijl ontworpen.

De functie ervan is enigszins onduidelijk. Er wordt vrij consequent gesproken van een stal- of koetshuis. Echter de Monumentenraad veronderstelt in haar verslag van 11 april 1973 dat het veel eerder om een onderdeel van de winkel gaat, opgevat als een winkelgalerij:

"De voorgevel aan de straat, die op het eerste gezicht zo 19de-eeuws aandoet, blijkt toch gelijkstraats gewijzigd en op de verdieping van een aantal ornamenten ontdaan te zijn , i.e . de smeedijzeren hekjes voor de ramen en het balkon aan de middenrisaliet. Blijkens een aquarel van januari 1898 van Anthonie Grolman (in het Utrechtse gemeentearchief) was de gevel in zijn onderpartij ingericht met deuren in de zijrisalieten (zoals thans nog), vensters bekroond door een rechte lijst op voluten daarnaast (waar nu de garagedeuren zijn) en grote voorname deuren, onder het balkon, in de middenrisaliet . De veronderstelling, dat het hier een koetshuis betreft, moet hierdoor wel worden afgewezen; eerder was de winkel als een soort galerij gedacht met ingangen aan beide straten. Op latere foto's is te zien dat Houtzagers deze gevel niet heeft gewijzigd, pas later zijn de hekjes, het balkon en de middenentree verdwenen. "

Dit verslag is gemaakt n.a.v. het door de Bank Vlaer en Kol ingestelde beroep tegen de aanwijzing van het pand. Het bevindt zich in het archief van de RCE.

Zie ook

Monumenten

• Utrecht - Oudegracht 158 - Winkel van Sinkel

Artikelen

• Rijksmonumenten

Hoort bij deze thema's

• Monumenten

Beschermd stads- en dorpsgezicht

• Utrecht

Begrippen

risalieten, Neoclassicisme, voluten (kapitelen) en winkels

Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.

Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.

---