Amstenrade - Aan de Kerk 3 - Onze Lieve Vrouw Onbevlekt Ontvangen

(33333) monumentenregister Monumentnummer: 33333

Introductie

Aan de rand van het dorp Amstenrade, vlakbij een weiland, boerenhoeve en het gelijknamige kasteel ligt deze driebeukige hallenkerk met twee westtorens. De kerk is ontworpen door Karl Weber ter vervanging van de oudere dorpskerk. In 1932-’33 onderging de kerk een uitbreiding met een dubbel transept en koor naar ontwerp van Joseph Cuypers en Pierre Cuypers jr.

Orgel

In twee kassen aan weerszijden van de geheel vrijstaande speeltafel en het spitsboogvenster opgesteld tweemanuaals, mechanisch sleepladenorgel dat in 1866 het oorspronkelijke harmonium in de kerk verving. Dit is het eerste, maar zeker niet het laatste, orgel van bouwers Pereboom & Leyser met een neogotisch front. De gesplitste opstelling van de kas betreft één van de oudste en eerste voorbeelden van dit type. De bijzondere opstelling doet vermoeden dat architect Karl Weber zijn zegje en mogelijk zelfs de hand in het orgelkas-ontwerp heeft gehad.

Na de bouw door Pereboom & Leyser nemen de opvolgers respectievelijk herstel- en restauratiewerken voor hun rekening. In 1992 worden de Gebroeders Vermeulen ingeschakeld voor herstel van de orgelkassen, reconstructie van de oorspronkelijke dispositie en vernieuwing van het toetsbeleg van de ondertoetsen.

Het orgel heeft vier fronten, verdeeld over de twee kassen. De ruimte onder de kassen is goeddeels leeg en geeft hiermee extra plek voor de koorzangers. De beide zijfronten bestaan elk uit drie delen en dragen een rijke versiering van onder andere pinakels, snijwerk van platenmotief, wimbergen, hogels, en kruisbloemen. De sobere voorfronten hebben elk een grote, spitse middentoren met twee zijvelden. De zwikken, boognissen, gekoppelde zuiltjes en schuine lijsten tenslotte benadrukken het gotische karakter van dit orgel dat zo prachtig aansluit bij het karakter, de vormgeving en de aankleding van het kerkgebouw.

Hoe om te gaan met historisch waardevolle orgels?

Een historisch orgel is een waardevol en kwetsbaar instrument. Ook relatief eenvoudige of gangbare onderhoudswerkzaamheden aan een (kerk)gebouw kunnen het orgel ernstige schade toebrengen.

Gaat u binnenkort verbouwen of wordt de kerk, kapel of andere locatie waar het orgel staat geschilderd of gerenoveerd, schakel dan zo spoedig mogelijk een orgeladviseur in of vraag advies bij de orgelspecialist van de RCE. U kunt contact opnemen via info@cultureelerfgoed.nl.

Zie ook: Orgels in Nederland

Bronnen en verwijzingen

De Orgelsite R.K. Kerk van Onze Lieve Vrouw Onbevlekt Ontvangen
De Orgelsite Pereboom & Zonen
Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jahrhunderts e.v. Beschrijving en afbeeldingen van de ramen
Het Historische Orgel, in Nederland, 1865 - 1872, Utrecht/Antwerpen, NIVO 2010. p. 56 - 57
Kerkfotografie Nederland
Kerkgebouwen in Limburg O.L. Vrouw Onbevlekt Ontvangen
Monumenten in Nederland, Limburg, R, Stenvert et all, Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Waanders, Zeist/Zwolle 2003, p. 68
Reliwiki Maria Onbevlekt Ontvangen
Wikipedia Pereboom & Leijser
Wikipedia Vermeulen (bedrijf)
Wikipedia Sint Laurentiuskerk
Wikipedia Onze Lieve Vrouw Onbevlekt Ontvangen

Zie ook

Artikelen

Hoort bij deze thema's

Begrippen

orgels, neogotiek, hallenkerken, kerktorens, Rooms-Katholieke Kerk, stuc, wapenborden, luidklokken en gebrandschilderde glazen

Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.

Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.

Verbeteringen, vragen of opmerkingen?Geef een inhoudelijke verbetering door, stel een vraag of maak een opmerking via het contactformulier.