Jabeek - Dorpstraat 34 - Sint Gertrudis
Monumentnummer: 364064
Introductie
Aan de hoofdstraat van het dorp ligt deze neogotische basiliek met toren die stamt uit de tweede helft van de 15de eeuw. Rondom de kerk ligt een ommuurd kerkhof. De kerk is een vervanging van een ouder kerkgebouw. De toren is daarbij met een geleding en een nieuwe spits verhoogd.

Orgel
Dit vijfdelige neogotische orgel verraadt door zijn opbouw van forse middentoren die met boogvormig aflopende p, vlakke tussenvelden met de veel lagere zijtorens aan weerszijden is verbonden, meteen de signatuur van zijn bouwers. Ook de zo kenmerkende gebogen bovenlijsten zijn in veel Müller-orgels terug te vinden. Bijzonder zijn de driezijdige middentoren en de spitse zijtorens. De onderkas bestaat uit slechts twee fraaie gotische halve, slanke pijlers met kapitelen die het basement van de bovenkas dragen. Dit basement is een lage kroonlijst die in vorm meebeweegt met de torens en de tussenvelden: risalerend hoekig aan beide uiteinden overlopend in twee vlakke delen met in het midden, de risalerende driedelige console van de middentoren. De pijpvoeten en torens dragen tootlijsten, de voetlijsten vierpassen en de middentoren heeft wimbergen bekroond met pinakels. Ook de zijtorens zijn versierd met wimbergen en pinakels. Een kruisbloem in het midden bekroont het geheel.
Het 13 stemmige éénmanuaals orgel is in 1868 voor de Gertrudis gebouwd en geplaatst in een grote nis boven de entree aan de westzijde van de kerk.
Hoe om te gaan met historisch waardevolle orgels?
Een historisch orgel is een waardevol en kwetsbaar instrument. Ook relatief eenvoudige of gangbare onderhoudswerkzaamheden aan een (kerk)gebouw kunnen het orgel ernstige schade toebrengen.
Gaat u binnenkort verbouwen of wordt de kerk, kapel of andere locatie waar het orgel staat geschilderd of gerenoveerd, schakel dan zo spoedig mogelijk een orgeladviseur in of vraag advies bij de orgelspecialist van de RCE. U kunt contact opnemen via info@cultureelerfgoed.nl.
Zie ook: Orgels in Nederland
Bronnen en verwijzingen
- De Orgelsite Kerk van de Heilige Gertrudis
- Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jahrhunderts e.v. Beschrijving en afbeeldingen van de ramen
- Het Historische Orgel, in Nederland, 1865 - 1872, Utrecht/Antwerpen, NIVO 2010. p. 171 - 173
- Kerkfotografie Nederland
- Kerkgebouwen in Limburg Gertrudis
- Monumenten in Nederland, Limburg, R, Stenvert et al, Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Waanders, Zeist/Zwolle 2003, p. 172
- Orgelnieuws Het Orgelmakersgeslacht Müller te Reifferscheid
- Reliwiki Gertrudis
- Wikipedia Sint Gertrudiskerk (Jabeek)
Zie ook
ArtikelenHoort bij deze thema's BegrippenGotiek, neogotiek, orgels, Rooms-Katholieke Kerk, kerktorens, gebrandschilderde glazen en luidklokken
Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.
Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.
Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 5 sep 2025 om 02:09.