Zeddam - Ettemastraat 3 - Hervormde Kerk

(476730) monumentenregister Monumentnummer: 476730

Introductie

Sobere zaalkerk met dakruiter gebouwd in de tuin van de oude pastorie.

Orgel

Dit eenmanuaals mechanisch sleepladenorgel werd oorspronkelijk gebouwd voor de Rooms Katholieke kerk van Doesburg. Het werd in 1813 door de bouwer Nolting overgebracht naar Zeddam. Net als de kerk raakte het orgel in de oorlog beschadigd.

Het orgel staat hoog op het orgelbalkon boven de ingang van de kerk op twee slanke Dorische zuilen. De gesloten balustrade bestaat uit rechthoekige vlakken, waarvan de middelste naadloos overgaan in de onderkas. De hoofdkas is vijfdelig: een pronte halfronde middentoren waaiert naar beide zijden uit via rechtgesloten, lagere tussenvelden die overgaan in golvende zijvelden met fraaie harpvormige bovenlijsten. De golving suggereert torens aan weerszijden, het cordon volgt ook de welving van de drie torenvormen wat nog wordt bekroond door een drietal consoles onder elke weolving. Hoewel de hoofdvorm dus traditioneel lijkt, is hier sprake van een on-Nederlands front. Bronnen leggen een parallel met het Limbricht-orgeltype en Stevensweert. De labia lopen respectievelijk op en af en maken daarmee een aan de kroonlijst tegengestelde beweging.

De kas is geschilderd in een licht zeegroen met polychrome details, waarbij de kaders en delen van de ranken donker zijn afgezet. De versiering uit grove ranken met gekleurde bladeren en bloemen. Fraai is de open, gesneden middenconsole.

Hoe om te gaan met historisch waardevolle orgels?

Een historisch orgel is een waardevol en kwetsbaar instrument. Ook relatief eenvoudige of gangbare onderhoudswerkzaamheden aan een (kerk)gebouw kunnen het orgel ernstige schade toebrengen.

Gaat u binnenkort verbouwen of wordt de kerk, kapel of andere locatie waar het orgel staat geschilderd of gerenoveerd, schakel dan zo spoedig mogelijk een orgeladviseur in of vraag advies bij de orgelspecialist van de RCE. U kunt contact opnemen via info@cultureelerfgoed.nl.

Zie ook: Orgels in Nederland

Bronnen en verwijzingen

Berghapedia Hervormde kerk in Zeddam
De Orgelsite Jacob Courtain
De Orgelsite Johann Daniel Nolting
De Orgelsite Haffmans (orgelbouwer)
De Orgelsite Zeddam Hervormde Kerk
Het Historische Orgel, in Nederland, 1769 - 1790, Utrecht/Antwerpen, NIVO 2010. p. 297 - 298
Het Orgel Orgelmaker Haffmans en de orgelmakers Nolting
Monumenten in Nederland, Gelderland, R, Stenvert et all, Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Waanders, Zeist/Zwolle 2003, p. 347
Reliwiki Protestantse Kerk Zeddam
Wikipedia Lijst van rijksmonumenten in Zeddam
Wikipedia Dirk Flentrop
Wikipedia Flentrop

Zie ook

Artikelen

Rijksmonumenten

Hoort bij deze thema's

Begrippen

orgels, zaalkerken, dakruiters en pastorieën

Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.

Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.

Verbeteringen, vragen of opmerkingen?Geef een inhoudelijke verbetering door, stel een vraag of maak een opmerking via het contactformulier.