Amsterdam - Concertgebouwplein 20 - Nederlandsch-Indische Maatschappij
Monumentnummer: 505465
Introductie
Kantoorgebouw van de Nederlandsch-Indische Maatschappij Linde en Teves en Stokvis.
Kenmerken
Rijksmonument sinds: 01 november 1996
Bouwactiviteiten
Bouwtypen
Bouwstijlen
Ambachten
Kennis in monumentenregister
Kennis over dit monument is momenteel (ook) nog terug te vinden in het monumentenregister: Rijksmonument 505465.
Vlak achter het Concertgebouw in Amsterdam Oud-Zuid staat een chic kantoorpand, dat werd gebouwd tussen 1913 en 1914. Het is ontworpen door de architect Everwijn Verschuyl (1871- 1954), in opdracht van de Nederlandsch-Indische Maatschappij Linde en Teves en Stokvis. Dit handelshuis legde zich toe op de handel met de kolonies, in het bijzonder met Nederlands-Indië. Door het omstreden ‘Cultuurstelsel’ werd de Indonesische bevolking verplicht twintig procent van haar landbouwgrond te gebruiken voor ‘gouvernementsproducten’ zoals koffie, thee, suiker en indigo. Die producten verkochten de handelaren in Europa, met veel winst.
Het door Verschuyl ontworpen gebouw bestaat uit een klassiek vormgegeven volume met twee verdiepingen boven een begane grond, een souterrain, en een dakverdieping met een leien dak (afb. 1, 2). Het is opgetrokken in baksteen en voorzien van natuurstenen bekleding, zoals een natuurstenen fries. De entree lag oorspronkelijk aan het toenmalige Jan Willem Brouwersplein, dat in 1988 door de Amsterdamse gemeenteraad werd omgedoopt tot het Concertgebouwplein vanwege het honderdjarig bestaan van het Concertgebouw. Aan de zijde van dit plein wordt het perceel van het kantoorpand afgesloten door een ijzeren hekwerk met twee poorten.
Het ontwerp valt binnen de ‘Um 1800-stijl’, een klassieke en uitbundige bouwstijl die ontstond als reactie op de strakke, rationele vormen van de moderne architectuur aan het begin van de twintigste eeuw. Deze stroming bereikte haar hoogtepunt tussen 1905 en 1914. Door de materiaalschaarste tijdens de Eerste Wereldoorlog kwam er een einde aan deze uitbundige stijl. Een bekend voorbeeld van de ‘Um 1900-stijl’ is het gebouw van De Bijenkorf op de Dam in Amsterdam (1911–1914).
In 1977 werd het gebouw verbouwd in opdracht van de zakelijke dienstverlener F. van Lanschot. Nadat Van Lanschot het pand in 2013 verliet, stond het enkele jaren leeg. Dit leidde tot protesten in de stad: zo uitte de jongerenafdeling van de SP kritiek op het feit dat een dergelijk groot gebouw twee jaar ongebruikt bleef, terwijl Amsterdam tegelijkertijd kampte met een ernstig woningtekort. In 2016 werd het pand gerenoveerd voor gebruik door het internationale advocatenkantoor Jones Day, dat er sindsdien zijn kantoor heeft gevestigd.
Deze pagina is tot stand gekomen in samenwerking met Tijmen ter Keurs.
Bronnen en verwijzingen
- Monumenten in Nederland (1996-2006) Saskia van Ginkel-Meester, Chris Kolman, Ronald Rommes, Elisabeth Stades-Vischer, Ronald Stenvert. Monumenten in Nederland. Noord-Holland – Amsterdam (2006), p. 196
- ‘Lindeteves-Stokvis 1889-1939’, Indische Literaire Wandelingen
- ‘SP-jongeren voeren actie bij leegstaand pand Concertgebouwplein’, Het Parool, 6 januari, 2015
- ‘Verschuyl, Everwijn’, Nieuwe Instituut Collectieplatform
Zie ook
ArtikelenHoort bij deze thema'sMeer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.
Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.
Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 20 jun 2026 om 02:10.