Hulsberg - Kerkheuvel 7 - Sint Clemenskerk
Monumentnummer: 507193
Introductie
Neoromaanse rooms-katholieke kerk van de H. Clemens te Hulsberg, in twee bouwfasen opgetrokken tussen 1908-1930, een ontwerp van de architecten Jan Stuyt en Joseph Cuypers. In 1908 werd de uit 1820 daterende oude kerk door Jan Stuyt uitgebreid met het huidige priesterkoor en twee sacristie-ruimten. In 1930 werd het schip van de kerk vanaf de transeptboog vernieuwd naar een ontwerp van Joseph Cuypers. Aannemer G.J. Ruiters te Kerkrade voerde dit werk uit. Het kerkgebouw is dominant gesitueerd op een kerkheuvel en wordt grotendeels omgeven is door een kerkhofmuur met hekwerk uit 1933.
Kenmerken
Rijksmonument sinds: 29 mei 1997
Bouwactiviteiten
Bouwtypen
Bouwstijlen
Kerk
De basilicale kerk met toren en vieringlantaarn op kruisvormige plattegrond kent meerdere bouwperiodes. In de jaren tussen 1908 en 1930 is aan het bestaande uit de vroege negentiende eeuw daterende kerkgebouw naar ontwerp van Cuypers en Stuyt een transept, koor, respectievelijk werden aan het schip twee zijbeuken toegevoegd.
Orgel
Het kolossale mosgroen geschilderde orgelfront met vergulde details is zowel stylistisch als naar zijn bouwer op de eerste blik lastig thuis te brengen. In de wetenschap dat zowel het instrument als kas meerdere handen kennen, zijn de onderdelen als een ui te ontpellen. Zonder de buitenste pijptorens en velden, vertoont het onderhavige, negendelige front grote gelijkenis met het Geuller orgel van de hand van Binvignat: twee vlakke zijtorens flankeren een gebogen, hogere middentoren waarmee zij door aflopende tussenvelden zijn verbonden.
De decoratie daarentegen lijkt eerder naar Pereboom te verwijzen. Het front van de onderkas bestaat uit boogwerk met daartussen een drietal pilasters. Een forse lijst met drie uitkragende delen onder de midden respectievelijk uiterste zijtorens verbindt de beide kasdelen. S-vormige ranken tekenen het snijwerk van de sleutelstukken. Vergulde versieringen van spits en abstract bladwerk met voluten votmen het snijwerk van de blinderingen van de torens en de tussenpanelen. Een sobere kroonlijst besluit het geheel.
Hoe om te gaan met historisch waardevolle orgels?
Een historisch orgel is een waardevol en kwetsbaar instrument. Ook relatief eenvoudige of gangbare onderhoudswerkzaamheden aan een (kerk)gebouw kunnen het orgel ernstige schade toebrengen.
Gaat u binnenkort verbouwen of wordt de kerk, kapel of andere locatie waar het orgel staat geschilderd of gerenoveerd, schakel dan zo spoedig mogelijk een orgeladviseur in of vraag advies bij de orgelspecialist van de RCE. U kunt contact opnemen via info@cultureelerfgoed.nl.
Zie ook: Orgels in Nederland
Bronnen en verwijzingen
- Forschungsstelle Glasmalerei des 20. Jahrhunderts e.v. Beschrijving en afbeeldingen van de ramen
- Het Historische Orgel, in Nederland, 1819 - 1840 , Utrecht/Antwerpen, NIVO 2010. p. 131 - 133
- Kerkgebouwen in Limburg Beschrijving en afbeeldingen
- Monumenten in Nederland, Limburg, R, Stenvert et all, Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Waanders, Zeist/Zwolle 2003, p. 169
- Reliwiki Clemens
- Wikimedia Meer afbeeldingen van dit rijksmonument
- Wikipedia Sint Clemenskerk
- Wikipedia Joseph Binvignat
- Wikipedia Pereboom & Leijser
Zie ook
ArtikelenHoort bij deze thema's BegrippenSpecialist(en)Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.
Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.
Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 20 feb 2025 om 04:01.