Tubbergen - Grotestraat 70 - Sint Pancratiusbasiliek

(507958) monumentenregister Monumentnummer: 507958

Introductie

De neogotische kerk (St. Pancratius) van Tubbergen is gebouwd in 1896-1897 in opdracht van het rooms-katholieke kerkbestuur van Tubbergen, naar een ontwerp van Alfred Tepe, bij de 16e-eeuwse westtoren die apart is beschermd onder rijksmonumentnummer 35747. Constructeurs van de kerk waren de Gebr. Hilbers uit Groenlo. In 1853 is de bisschoppelijke hiërarchie hersteld met als gevolg een opbloei van de rooms-katholieke kerkbouw en kerkelijke kunst. Op 1 december 1869 is in Utrecht het St. Bernulphusgilde opgericht, waarin kunstenaars en bevorderaars (waaronder veel priesters) o.l.v. pastoor Van Heukelum de kerkelijke kunst nieuw leven inbliezen. Zij deden dit naar middeleeuws voorbeeld, m.n. de 13de- en 14de-eeuwse Duitse gotiek vormde een inspiratiebron. Het gilde vormde een tegenhanger van de opvattingen van Pierre Cuypers en Alberdingk Thijm. De voornaamste kunstenaars van het gilde waren de architect Alfred Tepe en de beeldhouwer Friedrich Wilhelm Mengelberg, beiden in de praktijk geschoold in de bouwhut van de Keulse Domkerk. Zij werkten nauw samen vanuit het Utrechtse. Van groot kunsthistorisch belang zijn de gebrandschilderde glazen, tot stand gekomen in diverse perioden en gemaakt door vijf generaties van de beroemde glazeniersfamilie Nicolas. De Pancratiuskerk is in het jaar 2000 door het Vaticaan verheven tot Basilica Minor.

De kerk uit het zuidwesten. Foto: A.J. van der Wal, 1982 CC BY-SA 3.0

Interieur met zicht op het priesterkoor. Foto: A.J. van der Wal, 1982 CC BY-SA 3.0

Kenmerken

Rijksmonument sinds: 21 oktober 1997

Bouwactiviteiten

werkzaamheid	van	tot	nauwkeurigheid	toelichting
vervaardiging	1896	1897	exact

Bouwtypen

bouwtype	toelichting
Pseudobasiliek

Bouwstijlen

bouwstijl	zuiverheid	toelichting
neogotiek	stijlzuiver

Bronnen en verwijzingen

• Kerkfotografie Nederland Afbeeldingen van het interieur in kleur
• Reliwiki
• Wikimedia Meer afbeeldingen van dit rijksmonument
• Wikipedia

Zie ook

Artikelen

• Rijksmonumenten - Kerken

Hoort bij deze thema's

• Kerken
• Kerkenvisies
• Religieuze gebouwen
• Monumenten

Begrippen

altaren, hallenkerken, neogotiek, kerktorens, Gotiek, gebrandschilderde glazen, Rooms-Katholieke Kerk en orgels

Specialist(en)

• Albert Reinstra
• Herman Wesselink

Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.

Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.

---