Amsterdam - Vondelstraat 120 - Vondelkerk

(5907) monumentenregister Monumentnummer: 5907

Introductie

Voormalige rooms-katholieke Heilig Hartkerk / Vondelkerk, in etappes gebouwd tussen 1870 en 1906 naar ontwerp van Pierre Cuypers en zijn zoon Joseph. Eerste aan het Heilig Hart van Jezus gewijde kerk in Nederland. Centraal op een pleintje midden in de Vondelstraat gesitueerde kerk, omgeven door eveneens door Cuypers ontworpen woonhuizen. De huidige middentoren, ontworpen door Joseph Cuypers, dateert uit 1906 en verving de oorspronkelijke toren die iets hoger was en in 1904 door brand verloren ging. Bijzondere centraliserende plattegrond met achthoekige viering. De kerk is in 1977 gesloten en in de jaren 1985-1986 verbouwd tot evenementen- en kantoorruimte. De kerk is sinds medio jaren 1990 eigendom van Stadsherstel Amsterdam. Tijdens de nieuwjaarsnacht van 2026 is de kerk opnieuw getroffen door brand, waarbij de vieringtoren en de kappen van de hoofdbeuken zijn ingestort.

Koorpartij en vieringtoren uit het oosten. Foto: Herman Wesselink, 2006

Kenmerken

Rijksmonument sinds: 13 oktober 1970

Bouwactiviteiten

werkzaamheid	van	tot	nauwkeurigheid	toelichting
vervaardiging	1870	1880	exact	Gepland vanaf 1870; eerste steenlegging in 1872; gedeeltelijk in gebruik genomen in 1873. De hele kerk is in gebruik genomen in 1880.
restauratie	1905	1906	exact	Na brand in 1904. Door Joseph Cuypers.
verbouwing	1985	1986	exact	Inbouw kantoren

Bouwtypen

bouwtype	toelichting
kruisbasilieken	driebeukige kruisbasiliek op centraliserende plattegrond

Bouwstijlen

bouwstijl	zuiverheid	toelichting
neogotiek	stijlzuiver

Ambachten

vakman	plaats	beroep	toelichting
Pierre Joseph Hubert Cuypers	Amsterdam	architect / bouwkundige / constructeur	Kerkgebouw
Joseph Cuypers	Amsterdam	architect / bouwkundige / constructeur	Vieringtoren
Atelier Cuypers-Stoltzenberg	Roermond	overig ambachtsoort	Altaren en preekstoel (niet meer aanwezig)
Lambert Lourijsen	Haarlem	overig ambachtsoort	Mozaïeken

Bronnen en verwijzingen

• Reliwiki
• Wikimedia Meer afbeeldingen van dit rijksmonument
• Wikipedia

Zie ook

Artikelen

• Rijksmonumenten

Hoort bij deze thema's

• Kerken
• Kerkenvisies
• Religieuze gebouwen
• Monumenten

Begrippen

kruisbasilieken, neogotiek, kerktorens, vieringtorens, gebrandschilderde glazen, herbestemming en Rooms-Katholieke Kerk

Specialist(en)

• Albert Reinstra
• Herman Wesselink

Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.

Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.

---