Omgevingsvergunning voor rijksmonumenten

Introductie

Pagina in bewerkingWerk dat is gebaseerd op ander werk, is aangepast en wordt vervaardigd voor een ander doel en voor een ander gebruik of medium dan het origineel. (AAT-Ned)
Deze pagina is nog in bewerkingWerk dat is gebaseerd op ander werk, is aangepast en wordt vervaardigd voor een ander doel en voor een ander gebruik of medium dan het origineel. (AAT-Ned). De informatie wordt zo snel mogelijk definitief gemaakt.

De omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. is een vergunningDocumenten waarmee iemand toestemming krijgt voor activiteiten die weliswaar niet bij wet verboden zijn, maar die zonder deze toestemming niet zouden kunnen worden uitgevoerd. (AAT-Ned) voor werkzaamheden in de fysieke leefomgeving. Zo'n vergunningDocumenten waarmee iemand toestemming krijgt voor activiteiten die weliswaar niet bij wet verboden zijn, maar die zonder deze toestemming niet zouden kunnen worden uitgevoerd. (AAT-Ned) is vaak nodig bij het wijzigen van gebouwde of aangelegde rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia). Dit artikel beschrijft de vergunningprocedure bij rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) voor vergunningverleners en aanvragers.

Vergunningplicht, waarvoor en wanneer?

Rijksmonumenten zijn monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde. (gebouwde monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde. en aangelegde monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde.) en archeologische monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde. die als zodanig zijn aangewezen door de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en zijn ingeschreven in het rijksmonumentenregister. Gebouwde monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde. zijn gebouwenvrijstaande, overdekte en geheel of gedeeltelijke met wanden omsloten toegankelijke ruimte, die direct of indirect met de grond is verbonden. en andere vervaardigde onroerende zaken, zoals standbeelden, grafmonumentenArchitecturaal, gebeeldhouwd monument ter eervolle nagedachtenis aan een overledene. Veelal met een graftombe met het stoffelijk overschot als onderdeel. (Religieus Erfgoedthesaurus)", "Grafmonumenten zijn gedenktekens die op graven worden geplaatst. Deze kunnen variëren van een paar kleine steentjes op een graf tot grote mausolea met een oppervlakte ter grootte van meerdere graven. (Uitvaart.nl)"), tuinvazen of monumentale hekken. Aangelegde monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde. zijn bijvoorbeeld groene monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde., zoals historische tuinenTuinen als groen erfgoed zijn cultuurhistorisch waardevolle begrensde terreinen met een sier- of nutsfunctie. Tuinen zijn beplant, vaak ontsloten door paden en liggen meestal in de nabijheid van een huis. Nederlandse tuinen tussen 1700 en 1900 lagen ook buiten de stadssingels of wallen als buitentuin of speeltuin. In het Middel-Nederlands betekent tuyn of tuen vlechtwerk van teen, de omheining. (Haslinghuis) en parken, aardwerken, grachtenGrachten zijn in oorsprong uitgravingen van de bodem om een burcht of stad ter verdediging daarvan. Met de vrijgekomen grond werd een wal opgeworpen of het binnengelegen terrein verhoogd. In laaggelegen terrein vult de gracht zich met water. Na de Middeleeuwen, met bijvoorbeeld de groei van Amsterdam, veranderde de betekenis in gegraven waterloop in het algemeen. (Haslinghuis), begraafplaatsenBegraafplaatsen zijn terreinen waar stoffelijke resten van overledenen begraven, bijgezet of verstrooid worden. Te onderscheiden van kerkhof, een begraafplaats rond een kerk. of boerenerven. Voor de meeste activiteiten met betrekking tot gebouwde en aangelegde rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) (hierna: rijksmonumentenactiviteit) is een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. nodig.

Tot de inwerkingtreding van de Omgevingswet in 2022 geldt de omgevingsvergunningplicht op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo).

Een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. voor een rijksmonumentenactiviteit is nodig voor de volgende activiteiten (artikel 2.1 lid 1 onder f Wabo):

  • gehele of gedeeltelijke sloop;
  • verstoring (vooral aan de orde bij archeologische waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen. in de ondergrond);
  • verplaatsing van een (deel van een) monument;
  • wijziging (zoals een restauratieHerstellen, in goede staat brengen, het (zie) restaureren. (Haslinghuis) Restauratie is de behandeling van een voorwerp waarbij er materiaal aan wordt toegevoegd om het weer origineel te laten lijken qua uiterlijk of constructie. Men doet dit om de leesbaarheid te verbeteren, de esthetische beleving te bevorderen of het gebruik mogelijk te maken., reconstructie, verbouwing of aan- of uitbouw);
  • het monument in gevaarEen gevaar is een erkende oorzaak voor mogelijke schade. brengend of ontsierend herstel of gebruik.

Een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. voor een rijksmonumentenactiviteit is niet nodig voor (artikel 2.5a Besluit omgevingsrecht in samenhang met artikel 3a van bijlage II bij dit artikel):

  • gewoon onderhoudHet onderhoud van een gebouw of voorwerp is de combinatie van administratieve en technische handelingen die erop zijn gericht om het in een staat te behouden waarin het naar wens kan functioneren. (als detaillering, profilering, vormgevingVormgeving is het verzamelbegrip voor allerlei vormen van ontwerpen., materiaalsoort en kleurKleur is de gewaarwording van licht die verschilt van wit licht zoals dat wordt uitgezonden door een natuurlijke lichtbron. Het gekleurde licht kan van een lamp komen of gereflecteerd door een voorwerp. Kleur kan worden gemeten in een aantal systemen, zoals CIE, Munsell, Natural Colour System, die alle een verschillende methode hebben om een kleur aan te duiden.Een kleur is de sensatie die veroorzaakt wordt door licht van een bepaalde golflengte. Geel en groen bijvoorbeeld zijn verschillende kleuren. Het Munsell kleursysteem en dergelijke systemen hebben dit als uitgangspunt. (Conservation Dictionary) niet wijzigen, en bij een tuinTuinen als groen erfgoed zijn cultuurhistorisch waardevolle begrensde terreinen met een sier- of nutsfunctie. Tuinen zijn beplant, vaak ontsloten door paden en liggen meestal in de nabijheid van een huis. Nederlandse tuinen tussen 1700 en 1900 lagen ook buiten de stadssingels of wallen als buitentuin of speeltuin. In het Middel-Nederlands betekent tuyn of tuen vlechtwerk van teen, de omheining. (Haslinghuis), park of andere aanleg als de aanleg niet wijzigt), zoals het:
    • opschuren en schilderenSchilderen: oppervlakkige behandeling, bestaande uit het aanbrengen van één of meer verflagen. in dezelfde kleurKleur is de gewaarwording van licht die verschilt van wit licht zoals dat wordt uitgezonden door een natuurlijke lichtbron. Het gekleurde licht kan van een lamp komen of gereflecteerd door een voorwerp. Kleur kan worden gemeten in een aantal systemen, zoals CIE, Munsell, Natural Colour System, die alle een verschillende methode hebben om een kleur aan te duiden.Een kleur is de sensatie die veroorzaakt wordt door licht van een bepaalde golflengte. Geel en groen bijvoorbeeld zijn verschillende kleuren. Het Munsell kleursysteem en dergelijke systemen hebben dit als uitgangspunt. (Conservation Dictionary);
    • vervangen van kapotte ruiten door hetzelfde type glasGlas is de verzamelnaam voor hard, doorzichtig, niet kristallijn materiaal, bereid uit gesmolten zand, kalk en soda (natriumcarbonaat) of potas (kaliumcarbonaat). Met 'niet kristallijn' wordt bedoeld dat glas een gestolde vloeistof is.;
    • opstoppenOpstoppen is het herstellen van een rietdak door riet in kleine bosjes met een lengte van 60 cm in de bestaande rietlaag te steken en op de dikte van het rietdek geklopt. De gaarden worden om de andere lat op het riet gebonden. Dit betekent dat de gaarden dan zichtbaar blijven.(Het weke dak: riet- en strobedekkingen / , RV bijdrage 11, Zeist 1992 van rieten dakenWordt gebruikt voor de overdekkingen van de buitenkant van gebouwen of andere constructies, inclusief het dakwerk en het geraamte daarvan. (AAT-Ned);
    • vervangen van enkele dakpannenDakpannen zijn uit klei gebakken tegels (tegenwoordig ook van cementsteen) ter dekking van een dak, schubsgewijs over elkaar liggend. (Haslinghuis) door pannen van hetzelfde type;
  • een activiteit die uitsluitend leidt tot inpandige veranderingen van een onderdeel van het monument dat uit oogpunt van monumentenzorg geen waarde heeft.

Zie de brochure Vergunningvrij voor meer informatie.

De vergunningplicht geldt behalve voor rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) ook voor monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde. die zijn “voorbeschermd”. Dit betekent dat de vergunningplicht automatisch geldt zodra er een procedure tot aanwijzingUitleg vanwege de opdrachtgever van de uit te voeren werkzaamheden voorafgaande aan een (zie) aanbesteding, voor zover iets niet duidelijk mocht zijn uit bestek en voorwaarden. (Haslinghuis) als rijksmonumentMonument of archeologisch monument dat is ingeschreven in het rijksmonumentenregister.Een rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) loopt.

Voor archeologische rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) geldt tot de inwerkingtreding van de Omgevingswet een andere vergunningplicht, op grond van de Erfgoedwet en de Monumentenwet 1988.

Vergunningprocedure

Wie beslist er op de aanvraag?

In bijna alle gevallen treedt de gemeente, of beter gezegd het college van burgemeester en wethouders (B&W), op als het bevoegd gezag. Zij beslist op een aanvraag om een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken.. Soms is een ander bestuursorgaan bevoegd gezag, bijvoorbeeld bij bepaalde risicovolle projecten of ontwikkelingen met een gemeente-overstijgend belang. Dan kunnen Gedeputeerde Staten van de provincie of een minister bevoegd gezag zijn. De gemeente informeert de aanvrager hierover zodra zij de vergunningaanvraag binnenHet binnenmilieu is wat men binnen in een gebouw ervaart. krijgt en stuurt de aanvraag door.

Vooroverleg

In het algemeen is het verstandig om voorafgaand aan de vergunningaanvraag al contact te zoeken met het bevoegd gezag. Dit contact vindt het beste plaats voordat het definitieve plan is opgesteld. Zo’n overleg heet een vooroverleg. De meeste gemeenten vermelden op hun website de mogelijkheid van vooroverleg en de eventueel daaraan verbonden kosten. De Rijksdienst voor het Cultureel ErfgoedBetreft de zorg voor wat ons als samenleving rest uit het verleden. Het is dus breder dan de term 'monument', die in hoofdzaak voor gebouwen gebruikt wordt, maar omvat ook archeologisch erfgoed en 'immaterieel' erfgoed, zoals gebruiken, kennis etc. Het is het geheel van verhalen, plekken, gebouwen en objecten die binnen een groep van generatie op generatie wordt overgedragen. (RCEDe Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) is een onderdeel van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. We werken onder de rechtstreekse verantwoordelijkheid van de minister en voeren wet- en regelgeving en erfgoedbeleid uit dat het ministerie en de dienst samen maken. Ook ontwikkelen we praktisch toepasbare kennis en geven we advies over rijksmonumenten, landschap & leefomgeving, archeologie en roerend erfgoed.) kan op verzoek van het bevoegd gezag hierbij aanschuiven, eventueel via de provinciale steunpunten monumentenzorg. Voor specialistisch advies kan het bevoegd gezag eerder al contact opnemenEen voorwerp wordt in een collectie opgenomen als het daadwerkelijk in ontvangst wordt genomen. met de RCEDe Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) is een onderdeel van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. We werken onder de rechtstreekse verantwoordelijkheid van de minister en voeren wet- en regelgeving en erfgoedbeleid uit dat het ministerie en de dienst samen maken. Ook ontwikkelen we praktisch toepasbare kennis en geven we advies over rijksmonumenten, landschap & leefomgeving, archeologie en roerend erfgoed..

Vooroverleg versnelt de voortgang en kan teleurstellingen voorkomen. Tijdens dit overleg kan het bevoegd gezag de aanvrager informeren over de wijze waarop rekening kan worden gehouden met de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen. en met eventuele kwaliteitseisen of uitvoeringsrichtlijnen die gelden voor werkzaamheden aan monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde.. Vooroverleg kan ook duidelijkheid geven over de bij de aanvraag in te dienen stukken (indieningsvereisten). Tijdens het vooroverleg worden wederzijdse verwachtingen helder en kan worden aangegeven of een aanvraag kans van slagen heeft. Dit kan voorkomen dat de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. moet worden geweigerd omdat bij de voorgenomen ingreep onvoldoende rekening wordt gehouden met de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen.. Ook kan vooroverleg voorkomen dat een vergunningprocedure moet worden opgeschort omdat na indiening van de aanvraag nog allerlei stukken nodig blijken, die dan alsnog bij de aanvrager moeten worden opgevraagd. In zo’n geval wordt de beslistermijn voor het bevoegd gezag opgeschort, waardoor de procedure langer duurt.

Aanvraag

Voor alle omgevingsvergunningen kan de aanvrager terecht bij één loket: het Omgevingsloket online (OLO). Bij de aanvraag levert de aanvrager alle gegevensEen losstaand feit of symbool zonder betekenis voor de ontvanger of opsteller. en documenten aan die (volgens het bevoegd gezag) noodzakelijk zijn voor een juiste beoordeling van de voorgenomen activiteit in relatie tot het monument en zijn monumentale waarde. De indieningsvereisten specifiek voor rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) zijn te vinden in hoofdstuk 5 van de Regeling omgevingsrecht. Niet alle daar genoemde documenten zijn altijd nodig. Het bevoegd gezag kan aangeven welke stukken bij een aanvraag moeten worden gevoegd, bij voorkeur tijdens het vooroverleg. Dit is afhankelijk van de aard en de omvang van de werkzaamheden en het soort monument. Voor de beoordeling van een vergunningaanvraag voor uitvoering van een restauratieHerstellen, in goede staat brengen, het (zie) restaureren. (Haslinghuis) Restauratie is de behandeling van een voorwerp waarbij er materiaal aan wordt toegevoegd om het weer origineel te laten lijken qua uiterlijk of constructie. Men doet dit om de leesbaarheid te verbeteren, de esthetische beleving te bevorderen of het gebruik mogelijk te maken.- of (ver)bouwplan zijn bijvoorbeeld meer gegevensEen losstaand feit of symbool zonder betekenis voor de ontvanger of opsteller. en documenten noodzakelijk dan voor het beoordelen van een vergunningaanvraag voor het aanbrengen van gevelreclame. Voorafgaand aan ingrijpende restauraties wordt een bouwhistorisch onderzoek aangeraden, terwijl dit voor kleinere herstelwerkzaamheden meestal niet aan de orde zal zijn. Ook de locatie van de werkzaamheden is voor de indieningsvereisten van belang. Bij werkzaamheden in het interieur zijn interieurfoto’s nodig, maar deze zijn niet relevant wanneer het alleen de buitenkant van het monument betreft. Een complete aanvraag moet in elk geval een duidelijk beeld geven van de huidige en toekomstige situatie én van de gevolgen voor de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen.. Als de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen. van het monument niet duidelijk omschreven zijn, is nader bouwhistorisch en cultuurhistorisch onderzoek nodig. Zo’n onderzoek geeft inzicht in de gevolgen van de voorgenomen werkzaamheden voor de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen.. Denk aan:

  • verlies van authentiek (bouw)materiaal;
  • wijziging van de gevelsDriehoekige top van een muur of houten wand, die voor het dak is geplaatst, later in het bijz. de gehele driehoekig afgedekte voormuur van een huis of de voormuur in het algemeen, ook als de muur horizontaal is afgedekt. Tenslotte wordt van voor-, achter-, zij- en brandgevels gesproken. Zonder nadere aanduiding betekent gevel echter voorgevel. De esthetische werking van de gevel berust grotendeels op de verhouding en verdeling van gesloten en open partijen (dammen, vensters) en op de geleding: horizontaal door lijsten, friezen enz., verticaal door zuilen, pilasters, risalieten.;
  • verandering van de inwendige structuurDe microscopische structuur van een materiaal is de ruimtelijke oriëntatie van de atomen, ionen of moleculen. Deze structuur bepaalt de macroscopische eigenschappen. en afwerking;
  • wijziging van de (hoofd)vorm;
  • wijziging van een beschermde (tuinTuinen als groen erfgoed zijn cultuurhistorisch waardevolle begrensde terreinen met een sier- of nutsfunctie. Tuinen zijn beplant, vaak ontsloten door paden en liggen meestal in de nabijheid van een huis. Nederlandse tuinen tussen 1700 en 1900 lagen ook buiten de stadssingels of wallen als buitentuin of speeltuin. In het Middel-Nederlands betekent tuyn of tuen vlechtwerk van teen, de omheining. (Haslinghuis))aanleg, bijvoorbeeld het kappen van monumentale bomen, het verleggen van een belangrijke padenstructuur, of het dichtzetten van een zichtas.

Bij onvolledige vergunningaanvragen stuurt het bevoegd gezag – meestal de gemeente – de aanvrager een verzoek om aanvulling, met een beroep op artikel 4:5 Algemene wet bestuursrecht (Awb).

Samenloop met andere Wabo-activiteiten

Vergunningplichtige rijksmonumentenactiviteiten gelden vaak ook als een andere activiteit als bedoeld in de Wabo: bijvoorbeeld als bouwactiviteit of als uitvoering van een werk of werkzaamheid (aanlegactiviteit). In zulke gevallen moet de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. ook daarvoor worden aangevraagd. Daarvoor gelden dan specifieke indieningsvereisten (aan te leveren gegevensEen losstaand feit of symbool zonder betekenis voor de ontvanger of opsteller. en documenten). Denk aan de indieningsvereisten uit hoofdstuk 2 van de Regeling omgevingsrecht, die samenhangen met de toetsing aan het Bouwbesluit, de Bouwverordening en de Welstandsnota. Het Omgevingsloket online geeft aan wanneer de werkzaamheden ook als een andere Wabo-activiteit gelden en welke indieningsvereisten daarvoor gelden.

Adviseurs

De gemeentelijke monumentencommissie adviseert het college van B&W over alle aanvragen om een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken., ook als een ander bestuursorgaan dan B&W bevoegd gezag is. In dat laatste geval adviseert B&W aan het bevoegd gezag, met medeneming van het advies van de monumentencommissie (artikel 9.1 Erfgoedwet en artikel 15 Monumentenwet 1988). Is een aanvraag eenmaal ingediend, dan brengt de RCEDe Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) is een onderdeel van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. We werken onder de rechtstreekse verantwoordelijkheid van de minister en voeren wet- en regelgeving en erfgoedbeleid uit dat het ministerie en de dienst samen maken. Ook ontwikkelen we praktisch toepasbare kennis en geven we advies over rijksmonumenten, landschap & leefomgeving, archeologie en roerend erfgoed. in de volgende gevallen namens de minister van OCW advies uit aan het bevoegd gezag (artikel 6.4 Besluit omgevingsrecht). Het gaat hierbij om activiteiten die ingrijpende gevolgen (kunnen) hebben voor de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen.:

  • sloop van het monument of een deel daarvan voor zover van ingrijpende aard;
  • ingrijpende wijziging van het monument of een belangrijk deel daarvan, voor zover de gevolgen voor de monumentale waarde vergelijkbaar zijn met die van gedeeltelijke sloop van ingrijpende aard (daaronder ook begrepen gehele of gedeeltelijke verplaatsing);
  • reconstructie van het monument of een belangrijk deel daarvan, waarbij het monument wordt teruggebracht in een (veronderstelde) eerdere staat; of
  • wijziging van het monument of een belangrijk deel daarvan als gevolg van een functiewijziging.

De adviestermijn is maximaal 8 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen.. Deze termijn gaat in op de datum dat alle voor het advies benodigde gegevensEen losstaand feit of symbool zonder betekenis voor de ontvanger of opsteller. ter beschikking zijn gesteld. Dit zijn alle stukken die noodzakelijk zijn voor een goede beoordeling van de aanvraag of het ontwerpbesluit. Gedeputeerde staten (GS) hebben een adviesrecht als het rijksmonumentMonument of archeologisch monument dat is ingeschreven in het rijksmonumentenregister.Een rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) buiten de bebouwde kom ligt en de werkzaamheden vallen onder de ingrepen waarover ook de minister van OCW adviseert. Ook voor GS is de adviestermijn maximaal 8 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen..

Voorbereidingsprocedure omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken.

De Wabo kent twee verschillende voorbereidingsprocedures voor de behandeling van aanvragen om een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken.: de reguliere en de uitgebreide voorbereidingsprocedure. De uitgebreide procedure is de uniforme openbare voorbereidingsprocedure (UOV) uit de Algemene wet bestuursrecht (Awb).

Het bevoegd gezag kan in de uitgebreide procedure advies vragen over de aanvraag om een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. of over het ontwerpbesluit op de aanvraag. Bij rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) wordt aangeraden om de adviseurs al in te schakelen bij de aanvraag. Het bevoegd gezag kan dan alle adviezenDe zaakhouder en/of medebehandelaar kan bij dit taaktype een specifieke vraag of opdracht geven (via een behandelinstructie/notitie). De taakhouder kan alleen via een taaktekst reageren, of kan een document als taakresultaat toevoegen aan de zaak.", "Een beredeneerde aanbeveling om een bepaalde keuze te maken.") meenemen in het ontwerpbesluit. Dit verkleint het risico dat het ontwerpbesluit sterk moet worden aangepast naar aanleiding van het advies. Bovendien verloopt de procedure sneller, doordat de adviseurs tegelijkertijd in actie komen en niet na elkaar.

Bij rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) geldt de uitgebreide procedure bij ingrijpende activiteiten, wanneer ook de RCEDe Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) is een onderdeel van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. We werken onder de rechtstreekse verantwoordelijkheid van de minister en voeren wet- en regelgeving en erfgoedbeleid uit dat het ministerie en de dienst samen maken. Ook ontwikkelen we praktisch toepasbare kennis en geven we advies over rijksmonumenten, landschap & leefomgeving, archeologie en roerend erfgoed. om advies moet worden gevraagd (zie ‘Adviseurs’). In alle overige gevallen geldt de reguliere procedure. Met de reguliere voorbereidingsprocedure krijgt de aanvrager binnenHet binnenmilieu is wat men binnen in een gebouw ervaart. 8 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen. een beslissing, tenzij de beslistermijn wordt verlengd (met maximaal 6 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen.). Als het bevoegd gezag deze termijn overschrijdt zonder een beslissing te nemen, volgt vergunningverlening van rechtswege. Dat wil zeggen dat de aanvrager automatisch een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. krijgt conform de aanvraag. Als voor een ingreep aan een rijksmonumentMonument of archeologisch monument dat is ingeschreven in het rijksmonumentenregister.Een rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) de reguliere procedure geldt, treedt de vergunningDocumenten waarmee iemand toestemming krijgt voor activiteiten die weliswaar niet bij wet verboden zijn, maar die zonder deze toestemming niet zouden kunnen worden uitgevoerd. (AAT-Ned) pas in werking na afloop van de bezwaartermijn. Dat is 6 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen. na bekendmaking van het besluit aan de aanvrager. Bij de uitgebreide procedure neemt het bevoegd binnenHet binnenmilieu is wat men binnen in een gebouw ervaart. 6 maanden een besluit op de aanvraag (artikel 3.10 lid 1 onder d Wabo en artikel 3:18 lid 1 Awb). Verlenging met maximaal 6 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen. is mogelijk bij ingewikkelde of omstreden onderwerpen. Bij overschrijding van de termijn volgt geen vergunningverlening van rechtswege. Bij de uitgebreide procedure treedt de vergunningDocumenten waarmee iemand toestemming krijgt voor activiteiten die weliswaar niet bij wet verboden zijn, maar die zonder deze toestemming niet zouden kunnen worden uitgevoerd. (AAT-Ned) in werking een dag na de afloop van de termijn voor het indienen van een beroepschrift. Dat is 6 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen. na bekendmaking van het besluit aan de aanvrager. Beroep schort de werking van de vergunningDocumenten waarmee iemand toestemming krijgt voor activiteiten die weliswaar niet bij wet verboden zijn, maar die zonder deze toestemming niet zouden kunnen worden uitgevoerd. (AAT-Ned) niet op. Opschorting kan alleen via een voorlopige voorziening van de bestuursrechter.

Besluit op de aanvraag

Voor een rijksmonumentenactiviteit kan de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. alleen worden verleend “als het belang van de monumentenzorg zich daartegen niet verzet” (artikel 2.15 Wabo). Dit betekent dat er een belangenafweging moet worden gemaakt. Het gaat steeds om een belangenafweging in het concrete geval. Het betreft in de eerste plaats het belang van het behoud van de monumentale waarde van het rijksmonumentMonument of archeologisch monument dat is ingeschreven in het rijksmonumentenregister.Een rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia), maar ook het belang van de aanvrager en de belangen van derden. Dat zijn bijvoorbeeld omwonenden, particuliere monumentenorganisaties en historische verenigingen , maar ook de minister van OCW. Het bevoegd gezag houdt uitdrukkelijk ook rekening met het gebruik van het monument. Hierbij gaat het niet om de publiekrechtelijke, planologische bestemming, maar om de gebruiksmogelijkheid die de eigenaar of gebruiker daaraan geeft. Niemand heeft voordeel van leegstand en verval. Eigentijds gebruik van een monument moet, soms met wat creativiteit, mogelijk blijven. Wanneer de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen. nog niet (geheel) bekend zijn, zullen deze op het moment van de aanvraag (nader) vastgesteld moeten worden. Dat kan bijvoorbeeld door middel van cultuurhistorisch en bouwhistorisch onderzoek. Vervolgens zal worden beoordeeld wat het effect van de voorgenomen activiteit is op de aanwezige monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen.. Daarbij wordt onder meer gekeken naar de mate waarin authentiek materiaal verdwijnt, naar veranderingen in het beeld en naar de (inwendige) structuurDe microscopische structuur van een materiaal is de ruimtelijke oriëntatie van de atomen, ionen of moleculen. Deze structuur bepaalt de macroscopische eigenschappen. van het monument.

Niet elke aantasting van de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen. van een rijksmonumentMonument of archeologisch monument dat is ingeschreven in het rijksmonumentenregister.Een rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) hoeft te leiden tot weigering van de vergunningDocumenten waarmee iemand toestemming krijgt voor activiteiten die weliswaar niet bij wet verboden zijn, maar die zonder deze toestemming niet zouden kunnen worden uitgevoerd. (AAT-Ned). Maar als de uitkomst van de belangenafweging is dat de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. voor de rijksmonumentenactiviteit niet kan worden verleend, moet de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. ook worden geweigerd voor eventuele andere activiteiten die er direct mee samenhangen.

Vergunningvoorschriften

Het bevoegd gezag kan in het belang van de monumentenzorg voorschriften verbinden aan de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. (artikelen 2.22 lid 2 en 2.15 Wabo). Zo kan het de aanvrager bijvoorbeeld verplichten bouwhistorische expertise in te schakelen vóór en tijdens de werkzaamheden of de werkzaamheden te laten uitvoeren conform de normen in de desbetreffende beroepsgroepen.

Rechtsbescherming

De rechtsbeschermingsmogelijkheden verschillen iets per voorbereidingsprocedure. Bij de reguliere procedure kunnen de aanvrager en andere belanghebbenden een bezwaarschrift indienen tegen een beslissing op de aanvraag waarmee zij het oneens zijn. Als zij het ook niet eens zijn met de beslissing van het bevoegd gezag op bezwaar, staat er beroep open bij de rechtbank en daarna hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Ook bij de uitgebreide procedure geldt er rechtsbescherming in drie instanties. In plaats van de mogelijkheid van bezwaar kan iedereen – bijvoorbeeld buren, belangengroepen, de aanvrager of de RCEDe Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) is een onderdeel van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. We werken onder de rechtstreekse verantwoordelijkheid van de minister en voeren wet- en regelgeving en erfgoedbeleid uit dat het ministerie en de dienst samen maken. Ook ontwikkelen we praktisch toepasbare kennis en geven we advies over rijksmonumenten, landschap & leefomgeving, archeologie en roerend erfgoed. namens de minister van OCW – reageren op het ontwerpbesluit in een ‘zienswijze’. Het ontwerpbesluit wordt door het bevoegd gezag 6 wekenHet weken van een voorwerp houdt in dat men het voor langere tijd in een vloeistof dompelt, als onderdeel van een behandeling. Bij het weken van textiel wordt het voor een bepaalde tijd in water of een ander oplosmiddel ondergedompeld. Door het weken wordt volledige verzadiging bereikt en zijn de vezels gezwollen. Tevens kan zo het aanwezige vuil worden geëmulgeerd en opgelost. Weken van textiel bij nat of chemisch reinigen wordt gedaan om het reinigingsproces te bevorderen. ter inzage gelegd voordat het een definitief besluit neemt. Op basis van al deze inbreng stelt het bevoegd gezag een definitief besluit op. Daarna is er nog beroep mogelijk bij de rechtbank en ten slotte hoger beroep bij de Raad van State.

Toezicht en handhaving

Het bevoegd gezag, dus doorgaans de gemeente, is bevoegd tot toezicht en handhaving van de omgevingsvergunningplicht. Het zonder of in afwijking van een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. verrichten van een rijksmonumentenactiviteit geldt als een economisch delict en is strafbaar gesteld in de Wet op de economische delicten. Iedereen die kennis draagt van een strafbaar feit kan daarvan aangifte doen bij de politie.

Bouwbesluit

Het Bouwbesluit 2012 (hierna: Bouwbesluit) geeft voorschriften met betrekking tot het bouwen van bouwwerken uit het oogpunt van veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid, energiezuinigheid en milieu. Ook bij beschermde monumentenEen monument is een overblijfsel van kunst, cultuur, architectuur of nijverheid dat van algemeen belang wordt geacht vanwege de historische, volkskundige, artistieke, wetenschappelijke, industrieel-archeologische of andere sociaal-culturele waarde. moet men rekening houden met de voorschriften van het Bouwbesluit. Voor gemeentelijke, provinciale en rijksmonumentenEen rijksmonument is in Nederland een zaak (een bouwwerk of object, of het restant daarvan) die van algemeen belang is wegens de schoonheid, de betekenis voor de wetenschap of de cultuurhistorische waarde. Een formeel juistere aanduiding is: 'beschermd monument als bedoeld in de Erfgoedwet'. (Wikipedia) bevat artikel 1.13 Bouwbesluit een ontheffingsmogelijkheid. Hiermee kan het bevoegd gezag voorkomen dat bij bouwwerkzaamheden aan een beschermd monument de voorschriften van het Bouwbesluit onwenselijke effecten op de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen. hebben. De ontheffing komt erop neer dat als voor het wijzigen van een beschermd monument een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. wordt verleend en deze vergunningDocumenten waarmee iemand toestemming krijgt voor activiteiten die weliswaar niet bij wet verboden zijn, maar die zonder deze toestemming niet zouden kunnen worden uitgevoerd. (AAT-Ned) of de daaraan verbonden voorschriften afwijken van de voorschriften van het Bouwbesluit, uitsluitend de voorschriften van de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. van toepassing zijn. Een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. zonder expliciete afwijkende voorschriften, voor een van het Bouwbesluit afwijkend bouwplan geldt dus ook als een omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. met afwijkende voorschriften. Wanneer duidelijk is dat toepassing van een voorschrift van het Bouwbesluit een ongewenst effect zal hebben op de monumentale waardenDe waarde van een object wordt bepaald door de waarde die een individu of de maatschappij toekent aan een voorwerp in verhouding tot andere voorwerpen., is het dus belangrijk dat hier via de omgevingsvergunningEen omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten die mogelijke hinder voor mens en milieu zullen veroorzaken. voor het wijzigen van het beschermde monument van af wordt geweken. Om misverstanden te voorkomen het liefst via een voorschrift dat expliciet afwijkt van de voorschriften van het Bouwbesluit.

Meer informatie

Zie ook deze artikelen


    Hoort bij deze thema's


    Specialist(en)


      Contact

      Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 27 jul 2021 om 12:01.