Beeldhouwkunst (deelcollectie)

Introductie

De collectie beeldhouwwerken bestaat uit ongeveer 3600 werken. Deze dateren van vóór 800 na Christus tot het begin van de 21e eeuw. De collectie is een gevarieerd geheel van oude en moderne vrijstaande beelden, reliëfs en sculpturale bouwfragmenten. Op grond van de toegepaste techniek worden ook tuinvazen en fonteinen tot deze categorie gerekend.

NK3304
NK3304
Theo Niermeijer, Tantra kolom (ca.1974), ijzer, 91 x 66 x 35
Theo Niermeijer, Tantra kolom (ca.1974), ijzerFe. Dichtheid 7,86 kg/m3. Metaal dat in de bouw zeer veel is toegepast, vooral voor het opnemen van trekkrachten in verankeringen, trekstangen e.d.. Het heeft het nadeel dat het sterk kan corroderen (roesten), waarna door volumevermeerdering schade aan bouwdelen kan optreden. Ook gebruikt voor spijkers, hang- en sluitwerk, siersmeedwerk en vele andere doeleinden. In XVII werd vooral vanwege de taaiheid en buigbaarheid veel ijzer uit Zweden betrokken en als zodanig in bestekken vermeld.Kan ook worden gegoten in vormen. Gietijzer bevat 3-5 koolstof, is bros en kan geen trekkrachten opnemen. Smeedijzer bevat ongeveer 0,1 koolstof. IJzer met zeer weinig koolstof wordt staal genoemd., 91 x 66 x 35

De beeldhouwwerken in de collectie zijn van steenHarde delfstof die niet smeedbaar, niet brandbaar en (vrijwel) niet in water oplosbaar is. Wordt in de bouwkunst gebruikt als houw-, breuk- of veldsteen. (Haslinghuis), hout, ivoor, kleiKlei is het verweringsproduct van stollingsgesteente en metamorf gesteente. Klei bestaat uit gehydrateerde aluminiumsilicaten., gipsGips is een witte minerale stof, calciumsulfaat-dihydraat waarvan gesso wordt gemaakt. Gips wordt gebrand om modelleergips en anhydriet te maken. (Conservation Dictionary), brons en diverse andere (niet-) edele metalen. Ze zijn vervaardigd met techniekenEen techniek is een werkwijze die men volgt bij het uitvoeren van een werk. Onder de techniek waarmee een kunstwerk tot stand komt, verstaat met de gebruikte techniek zoals de aquareltechniek of de film.", "Wordt gebruikt voor de manier waarop een handeling wordt uitgevoerd of de methode waarmee dat gebeurt. Gebruik 'procédés' wanneer er in het algemeen wordt verwezen naar de verrichtingen die worden uitgevoerd of de procedures die worden gevolgd teneinde een bepaald resultaat te bereiken, en ook voor werkingen of veranderingen die plaats vinden in materialen of objecten. (AAT-Ned)" ) als hakken, snijdenErgens met een scherp instrument een snede in aanbrengen, waardoor materiaal wordt verwijderd wordt of een voorwerp in stukken wordt gedeeld. (Toegepaste Kunst Project, RKD), modelleren, gietenHet smelten (in verband met glas ook het fuseren) en in een vorm gieten van materialen, bijvoorbeeld metaal of glas. en drijven.

Verre Oosten en Afrika

De collectie bevat een aantal bronzen, houten en ivoren voorwerpen uit het Verre Oosten (onder meer Japan, China en India) en Afrika die op grond van hun herkomst als een aparte groep worden beschouwd. Voorwerpen van vóór 800 betreffen fragmenten van de Romeinse Sint Servaasbrug in Maastricht. Deze is in de oorlog opgeblazen en de fragmenten zijn na de oorlog opgebaggerd uit de Maas.

Bruiklenen

De voorwerpen verkeren over het algemeen in goede staat. Veel grote objecten zijn te leen gegeven aan musea en instellingen in Nederland. Dit omdat ze ooit als opdrachtEen opdracht of instructie bestaat uit een richtlijn opgesteld voor een uit te voeren handeling. Wanneer men instructies geeft, wordt informatie over een bepaalde actie overgebracht. Dit kan zijn hoe, wanneer, of en op welke manier de actie plaats moet vinden. Instructies of opdrachten kunnen op allerlei uiteenlopende manieren aan de ontvanger overgebracht worden. Ze zitten bijvoorbeeld bij een nieuw gekocht product, meestal in papieren vorm. Dit wordt ook wel een handleiding genoemd. Instructies kunnen ook bestaan uit directe communicatie tussen mensen of dieren. Als iemand bijvoorbeeld Af! tegen zijn hond roept, is de hond geïnstrueerd dat hij moet gaan liggen. Klikt iemand op het printerpictogram in een tekstverwerker, dan wordt het programma geïnstrueerd het document af te drukken. Instructies kunnen ook onderdeel zijn van een werkinstructie. voor die instellingen (of hun voorgangers) zijn gemaakt. Ze zijn vanaf het atelier van de kunstenaar direct naar de bedoelde plaats gegaan. In de jaren 70 van de vorige eeuw is voor tentoonstellingen veel sculpturale kleinkunst aangekocht. In de decennia daarna zijn er veel moderne stukken aangekocht van kunstenaars die niet onder de klassieke term ‘beeldhouwkunst’ vallen te rangschikken.

Over deze deelcollectie

Depotschatten

Tot de hoogtepunten van de collectie horen de gebeeldhouwde fragmenten uit omstreeks 1450 uit de NederlandsHet Nederlands is een West-Germaanse taal en de moedertaal van de meeste inwoners van Nederland, België en Suriname. In de Europese Unie spreken ongeveer 23 miljoen mensen Nederlands als eerste taal, en een bijkomende vijf miljoen als tweede taal. Verder is het Nederlands ook een officiële taal van de Caraïbische (ei)landen Aruba, Curaçao en Sint-Maarten, terwijl er nog minderheden bestaan in Frankrijk, Duitsland en in mindere mate Indonesië, en nog ruim een half miljoen sprekers in de Verenigde Staten, Canada en Australië. De Kaap-Hollandse dialecten van Zuid-Afrika en Namibië werden gestandaardiseerd tot Afrikaans, een dochtertaal van het Nederlands. Hervormde Kerk in Kerkdriel. Deze zijn in 1952 - toen de in de Tweede Wereldoorlog zwaar getroffen kerk werd gesloopt – bij de Rijksdienst ondergebracht.

Van iets latere datum (ca. 1475) dateert een ander juweeltje: een bijna levensgroot beeld uit van de heilige Florian (NK3304), in Romeinse uitrusting, met aan zijn voeten een burcht met kantelen die hij – schutspatroon van de brandweerlieden - voor brand zal behoeden.

Uit het einde van de negentiende-eeuw dateren fraaie afgietsels uit het atelier van architect Pierre Cuypers: madonna’s met kind, borstbeelden van eigentijdse beroemdheden, putti en heiligenbeelden.

Van de eigentijdse beelden zijn de werken - prachtige koppen, plaquettes en wandplastieken - van Johan Polet vermeldenswaard. Een fraai exemplaar uit latere jaren is de Tantra kolom van Theo Niermeijer uit ca. 1974 (K78013), in 1978 aangekocht als onderdeel van de Nederlandse bijdrage voor de Kleinplastiek Biënnale in Boedapest.

Herkomst

De herkomst van de collectie is zeer divers. Zo zijn er opdrachten gegeven en aankopen gedaan, zijn er schenkingen en legaten geaccepteerd en heeft tussen 1949 en 1987 de Beeldende Kunstenaarsregeling (BKR) veel beeldhouwwerk binnenHet binnenmilieu is wat men binnen in een gebouw ervaart. de rijkscollectie gebracht. Verder zijn er stukken afkomstig uit recuperatie en uit de collecties van Willem van Rede en van Lambert van Meerten. Tot slot zijn er veel werken overgedragen van andere beheerinstellingen.

Relatie met andere collecties

De ‘verzameling’ beeldhouwkunst is niet met een vooropgesteld idee samengesteld. Van een samenhangend geheel dat een relatie heeft met andere collecties van de Rijksdienst is dan ook geen sprake. De collectie oude beeldhouwkunst wordt in tijd afgebakend van 800 tot 1900. De beeldhouwkunst van na 1900 wordt onder moderne kunst gerekend. Losse elementen vormen soms een goede aanvulling op werk in Nederlandse musea.

Zoeken in deze deelcollectie

Op collectienederland.nl is deze deelcollectie te doorzoeken.

Meer informatie

Zie ook deze artikelen


    Hoort bij deze thema's


    Specialist(en)


      Contact

      Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 19 mei 2021 om 01:33.