Middelburg - Zuidsingel 70 - Lutherse kerk
Monumentnummer: 29713
Introductie
De Lutherse Kerk in Middelburg ligt op de boek van de Zuidsingel en de Bree. Het is een zaalkerk, met de voorgevel in de smalle zijde aan de Singel. Het kerkgebouw is na een laatste kerkdienst op 3 maart 2013 gesloten voor de Lutherse vieringen. Het gebouw is sindsdien in gebruik bij de Oud-Katholieke Kerk, onder de naam Sint Augustinuskerk.
Aan de achterzijde van de kerk, aan de Bree, staat de voormalige pastorie en kosterij annex consistorie (Bree 48-50-50a). Deze is gelijktijdig met de kerk gebouwd en ook als rijksmonument beschermd. (rijksmonumentnummer 28782).
De kerk heeft een grote ingangspartij met jaartal in het bovenlicht. Hierboven is een venster omgeven door snijwerk bekroond door een zwaan. In de kerk bevinden zich een preekstoel en doophek uit 1742. De stichtingstafel (ook 1742) staat tegen de oostmuur. Een memorietafel uit 1800 herinnert aan de stichting van de Lutherse Kerk te Veere.
Er is een interne doorgang tussen de kerk en Bree 50-50a. Het beschermde orgel van de Lutherse kerk is alleen via een trap in Bree 50-50a bereikbaar en de blaasbalg staat op de tweede verdieping van dit pand.
Van oorsprong aanwezig is een eenklaviers balustrade-orgel, dat J. Duyschot maakte in 1707. Bij de plaatsing van het orgel in de nieuwe Lutherse Kerk in 1742, werd dit uitgebreid met een rugwerk door J.H.H. Batz en A. van Os. De Duyschot-kas kreeg een onderkas en de klaviatuur verhuisde van de achterzijde naar de voorkant van de hoofdkas. In 2023 is het De Rijckere orgel uit de Protestantse Kerk in Beek naar de Lutherse Kerk verplaatst.
Geschiedenis De Rijckere orgel
Het De Rijckere orgel stond eerst in de Protestantse kerk te Beek, ook een rijksmonument (nummer Beek - Raadhuisstraat 28 - Leopoldskerkje). Het orgel werd in 1776 gebouwd voor de Hervormde Kerk te Axel door de gebroeders Hendrik Petrus Josephus en Johannes Josephus de Rijckere, orgelmakers te Kortrijk. In 1924 werd het orgel door de kerk in Axel verkocht en overgeplaatst naar de kerk te Beek. In 1965, bij het begin van de restauratie van de kerk in Beek, werd het orgel gedemonteerd en opgeslagen. Herplaatsing van het orgel in Beek vond plaats in 1983.
Verplaatsing orgel
Het De Rijckere orgel wordt in 2023 verplaatst naar de Sint-Augustinuskerk te Middelburg. De verplaatsing komt voort uit de sluiting en afstoting van de kerk door de Protestantse Gemeente te Beek. In de Sint-Augustinuskerk gaat het orgel weer onderdeel uitmaken van een ensemble van andere (interieur-) elementen. Dit was in de kerk van Beek niet het geval.
Advies omgevingsvergunning
Over dit monument is advies uitgebracht:
- Beek - Advies 1232981 (29 maart 2022)
Adviezen van voor 1 januari 2024 zijn uitgebracht in het kader van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Adviezen vanaf 1 januari 2024 zijn uitgebracht in het kader van de Omgevingswet, rijksmonumentenactiviteit.
Bronnen en verwijzingen
Zie ook
MonumentenArtikelenHoort bij deze thema's BegrippenBarok, Lutherse Kerk, zaalkerken, pastorieën en kosterijen
Meer informatie Meer over het monumentenregister en het rechtsgevolg van de aanwijzing tot rijksmonument is te vinden op cultureelerfgoed.nl/monumenten.
Meer over de omvang en reikwijdte van de bescherming van specifiek dit monument is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister en de leeswijzer.Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 3 sep 2024 om 02:02.