's-Gravenhage (Den Haag) - Visafslagweg 1 - Visafslag Scheveningen

< Monumenten

(532287) monumentenregisterMonumentnummer: 532287

Introductie

Bedrijfsgebouw met kantoor, veilingzaal, op- en overslagruimtes, kade en laadperron.

Loods van de visafslag vanaf de straat gezien. Dit is het lage gedeelte met sheddaken. Het is een vrijwel massief betonnen bouwvolume.
Afb. 1. Overzicht visafslag, zijde Vissershavenweg, mei 2007. Foto door Kris Roderburg, Beeldbank RCE CC BY-SA 3.0
Het complex vanaf het water gezien. Hier staat het kantoorgebouw vooraan, dit is hoger en heeft ramen aan verschillende zijden. Het kantoorgedeelte heeft deels een plat dak, deels een zigzagvormig dak. Rechts daarachter ligt de lagere en massieve loods.
Afb. 2. Overzicht visafslag, gezien vanaf de Hellingweg, mei 2007. Foto door Kris Roderburg, Beeldbank RCE CC BY-SA 3.0

Kenmerken

  • Datering: 1962-1964
  • Architect: S. Schamhart
  • Bouwstijl: Functionalisme
  • Rijksmonument sinds: 20 augustus 2019

Geschiedenis

De visafslag is een beeldbepalend gebouw aan de eerste haven van Scheveningen. Door zijn langgerekte vorm vult het de kade aan de westzijde over de volle lengte. De kop aan de zuidkant is afwijkend van vorm, meer alzijdig zowel de haven als de havenmond overziend. Door zijn situering en vorm vormt de visafslag een buffer tussen haven en zee.

Er is sprake van een ondeelbaar project, dat wordt bepaald door grote horizontale maat en het concept van plek in de duinen. Volgens de architect kon de visafslag daarom een breed gebaar zijn, in confrontatie met het duin, het water en de boten van de haven, de in de haven werkende mensen, en andere kleinschalige activiteiten. Lange neutrale loods met sheddaken gericht op het noorden, alleen de kop op het zuiden herbergt bijzondere functies.

Exterieur

Het langgerekte gebouw (345 meter) wordt gevormd door een loods met 23 sheddaken op het noorden en op de kop een kantoorgebouw voor de Dienst van het Haven- en Marktwezen met een vertrek voor de havenmeester, een mijnzaal en kantine. Op betonnen palen uitgebouwd in de haven.

Aan landzijde een laadperron boven straatniveau ter breedte van ca 1 meter breed, aan de havenzijde een kade. Het hele gebouw is uitgevoerd als een betonconstructie.

Interieur

In het interieur is het beton onbedekt toegepast. Er is sprake van een sobere functionaliteit die vooral aanwezig is in de hal met staanders en trappartij van het bedrijfsgebouw.

Kunstwerken

  1. Aat Verhoog, betonreliëf in de betonwand van de centrale hal.

Wijzigingen aan het pand hebben met name in het interieur plaatsgevonden. Verder zijn de ramen van het bedrijfsgebouw vervangen en zijn er laaddeuren aan de landzijde dichtgezet.

Monumentale waarde

Het monument bezit cultuurhistorische waarde vanwege de functionele vormgeving, kenmerkende Wederopbouw elementen en de markante situering. Kenmerkend is het onderbrengen van opslag, afslag en bedrijfsfuncties onder één dak. Het gebouw staat symbool voor de naoorlogse schaalvergroting van de zeevisserij.

Sjoerd Schamhart (1919-2007) ontwierp gebouwen met zeer uiteenlopende functies. In zijn tijd werkzaam bij de Dienst Gemeentewerken van Den Haag ontwierp hij de Visafslag. Zijn werk wordt onder meer gewaardeerd doordat het sterk gericht is op de gebruiker en rekening houdt met de bestaande stedenbouwkundige structuur. Beide elementen gelden voor de Visafslag. Opvallend is hoe de architect een primair functioneel bedoeld gebouw toch ook een esthetische kwaliteit heeft weten te geven, met name in de ritmiek van de sheddaken van elkaar gescheiden door de witte v-vormige, uit de gevel stekende, betonnen goten en het dak van het bedrijfsgebouw in de vorm van v-vormige liggers die een golfpatroon suggereren. Opvallend is hoe de betonconstructie van de naar achteren omhooglopende mijn- of veilingzaal aan het exterieur is af te lezen.

Het gebouw is in hoge mate beeldbepalend vanwege zijn enorme lengte van bijna 400 meter, bijna even lang als het landhoofd waarop het gebouwd is en waarmee de haven visueel van het strand wordt gescheiden.

Bronnen en verwijzingen

Zie ook

ArtikelenHoort bij deze thema's
  • Monumenten
  • Thema/Wederopbouw (Let op: pagina bestaat niet.)
  • Thema/Wederopbouw 1959-1965 (Let op: pagina bestaat niet.)

Meer informatie
Meer over het monumentenregister en de pagina's in deze kennisbank is te vinden in Monumenten - Rijksmonumentenregister.
Meer over wat er is beschermd is te vinden in de leeswijzer.

Vragen, verbeteringen of opmerkingen?
U kunt op deze kennisbank reageren via het reactieformulier.

Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 24 dec 2023 om 03:01.